Bir disk arızası, yanlışlıkla silinen bir klasör ya da fidye yazılımı saldırısı; şirket verisini kaybetmek için tek bir kötü gün yeter. Düzenli ve doğru kurgulanmış bir yedekleme ise bu riskleri küçük birer aksaklığa dönüştürür. Bu rehberde NAS kullanarak işletmenizde güvenilir bir yedekleme düzeninin nasıl kurulacağını anlatıyoruz.
Neden NAS?
NAS (ağa bağlı depolama), ağınızdaki tüm bilgisayarların ve sunucuların erişebildiği akıllı bir depolama cihazıdır. Yedekleme açısından üç büyük avantajı vardır:
- Merkezi yönetim: Tüm cihazların yedekleri tek bir yerde toplanır.
- Otomasyon: Yedekler belirlediğiniz saatlerde, kullanıcıya bağlı kalmadan alınır.
- Sürüm geçmişi: Bir dosyanın dünkü, geçen haftaki ya da geçen ayki haline dönebilirsiniz.
Synology gibi üreticilerin NAS cihazları; bilgisayar, sunucu, sanal makine ve Microsoft 365 hesaplarının yedeğini ek lisans gerektirmeyen yazılımlarla alabilir.
RAID yedek değildir
En sık yapılan hata, NAS’taki RAID yapılandırmasını yedek sanmaktır. RAID, bir diskin arızalanması durumunda sistemin çalışmaya devam etmesini sağlar. Ancak yanlışlıkla silinen bir dosya, fidye yazılımının şifrelediği bir klasör ya da cihazın tamamen zarar görmesi (yangın, su baskını, hırsızlık) gibi durumlarda RAID sizi korumaz. Bu nedenle RAID’in yanında mutlaka ayrı bir yedek gerekir.
3-2-1 kuralı
Güvenilir bir yedekleme planının temeli 3-2-1 kuralıdır:
- 3 kopya: Orijinal veri ve iki yedek.
- 2 farklı ortam: Örneğin NAS ve harici disk.
- 1 farklı konum: Kopyalardan biri ofis dışında ya da bulutta.
KOBİ’ler için pratik bir örnek: Bilgisayarlar ve sunucu her gece NAS’a yedeklenir; NAS da haftalık olarak harici bir diske ve ayrıca uzak konumdaki ikinci bir NAS’a veya bulut depolama hizmetine kopyalanır.
Fidye yazılımına karşı anlık görüntü
Anlık görüntü (snapshot), belirli bir andaki dosya sisteminin salt okunur bir kopyasıdır. Synology NAS’larda Btrfs dosya sistemi sayesinde saatlik anlık görüntüler çok az yer kaplar. Fidye yazılımı dosyaları şifrelese bile, saldırıdan önceki anlık görüntüye dakikalar içinde dönebilirsiniz. Anlık görüntüleri değiştirilemez (immutable) olarak ayarlamak, saldırganın onları silmesini de engeller.
Adım adım yedekleme planı
- Envanter çıkarın: Hangi bilgisayarlar, sunucular ve hesaplar yedeklenecek?
- Kapasiteyi hesaplayın: Toplam veri miktarının en az 2–3 katı kapasite planlayın; sürüm geçmişi ek alan ister.
- Doğru diskleri seçin: 7/24 çalışmaya uygun NAS sınıfı diskler (Seagate IronWolf, WD Red Plus/Pro) kullanın.
- RAID’i yapılandırın: İki disk için RAID 1, dört ve üzeri disk için RAID 5/6 veya Synology SHR.
- Zamanlamayı belirleyin: İş saatleri dışında günlük yedek, saatlik anlık görüntü.
- Dış kopyayı kurun: Harici disk, ikinci NAS veya bulut.
- Geri yüklemeyi test edin: Ayda bir rastgele bir dosyayı geri yükleyerek yedeğin çalıştığını doğrulayın.
Güç kesintilerini unutmayın
Elektrik kesintisi sırasında aniden kapanan bir NAS’ta veri bozulması yaşanabilir. Küçük bir UPS, NAS’ın kesinti sırasında çalışmaya devam etmesini ve gerekirse güvenli şekilde kapanmasını sağlar.
İhtiyacınız olan kapasiteyi ve yedeklenecek cihaz sayısını iletirseniz Synology NAS, uygun diskler ve UPS’ten oluşan yedekleme altyapınızı tek teklifte hazırlayabiliriz.